اختلالاتطیف اسکیزوفرنی و اختلالات روان پریشی دیگر

اختلال هذیانی

delusional disorder

تنها نشانه افراد مبتلا به اختلال هذیانی ؛ هذیان است که حداقل یک ماه ادامه داشته‌است.‌ آن‌ها در صورتی مورد این تشخیص قرار می‌گیرند که نشانه‌های دیگر اسکیزوفرنی نداشته و هرگز ملاک‌های اسکیزوفرنی را بر‌آورده نکرده‌باشند.‌ در واقع این افراد می‌توانند عملکرد خوبی داشته‌باشند و به جز در مواقعی که درباره‌‌ی هذیان خاص خود صحبت می‌کنند،‌به نظر دیگران عجیب و غریب نمی‌رسند.

متخصصان بالینی بر مبنای اینکه کدام موضوع هذیانی برجسته باشد،‌ افراد مبتلا به اختلال هذیانی را مطابق با یکی از پنج نوع زیر تشخیص می‌دهند:

  1. اختلال هذیانی نوع شهوانی: به غلط باور دارند که فرد دیگری عاشق آن‌هاست.‌ هدف هذیان آن‌ها معمولاٌ فردی  است که مقام بالاتر از آن‌ها دارد.
  2. اختلال هذیانی نوع بزرگ‌منشی:‌ متقاعد شده‌اند که خیلی مهم هستند.
  3. اختلال هذیانی نوع حسادت:‌ افراد اطمینان دارند که همسر رمانتیک آن‌ها نسبت به آن‌ها بی‌وفاست.
  4. اختلال هذیانی نوع گزند و آسیب:‌ معتقدند که فردی نزدیک به آن‌ها به‌صورت بدخواهانه با آن‌ها رفتار می‌کند.
  5. اختلال هذیانی نوع جسمانی:‌ معتقدند که بیماری جسمانی دارند.

ملاک های تشخیص اختلال هذیانی :

  • وجود یک(یا تعداد بیشتری)‌هذیان در مدت یک ماه یا بیشتر.
  • غیر از تاثیر هذیان یا عواقب آن،‌ عملکرد به‌طور محسوسی معیوب نیست و رفتار به‌طور آشکاری عجیب و غریب یا نامتعارف نیست.
  • اگر دوره‌های منیک یا افسردگی اساسی روی داده‌باشند،‌ نسبت به مدت دوره‌های هذیانی کوتاه بوده‌اند.
  • ملاک A برای اسکیزوفرنی هرگز برآورده نشده‌است.

علل بروز اختلال هذیانی :

منشا توجیهات زیستی این اختلال، در نوشته‌های کریپلین قرار دارد که معتقد بود این اختلال نوعی بیماری است که تباهی بافت مغز آن را ایجاد می‌کند. همچنین دانشمندان در قرن نوزدهم به نابهنجاری‌های احتمالی مغز در افراد مبتلا به این اختلال پی‌ بردند. تحقیق درباره الگوهای خانوادگی وراثت، این نظر را تایید می‌کند که طیف اسکیزوفرنی، حداقل تا اندازه‌ای، اختلالاتی هستند که به‌ صورت ژنتیکی ایجاد می‌شود. طبق فرضیه عصبی_رشدی این طیف اختلالاتی رشدی می‌باشند که در طول سال‌های نوجوانی یا اوایل بزرگسالی، به علت تغییرات در کنترل ژنتیکی رسش مغز به‌وجود می‌آید.

نظریه پردازهای روان‌شناختی معتقد بودند که الگوهای آشفته‌ی ارتباط در محیط خانواده‌ی کودک، می‌توانند شکل گیری این اختلال را تسریع کنند. غیر از محیط خانواده، پژوهشگران همچنین عوامل اجتماعی گسترده‌تر، مانند طبقه اجتماعی و درآمد را در رابطه با طیف اسکیزوفرنی مورد بررسی قرار داده‌اند و به این نتیجه رسیده‌اند که این اختلال در طبقات اجتماعی_اقتصادی پایین بسیار شایع‌تر است.

درمان

دارو درمانی:

دارو درمانی در سه حیطه انجام می شود:

  • برای بیماران شدیداٌ بی‌قرار داروهای کم قدرت تجویز می‌شود؛ مانند: کلروپرومازین و تیوریدازین.
  • برای بیمارانی که کمتر بی‌قرار هستند داروهای پرقدرت تجویز می‌شود؛مانند:هالوپیریدون و فلوفنازین.
  • داروهایی با قدرت متوسط برای بیمارانی که نه خیلی بی‌قرار هستند نه بی‌قراری کمی دارند؛ مانند: تریفلوپرازین و تیوتیکسین.

این داروها حرکت غیر‌ارادی بدن، عوارض قلبی و عروقی شدید و تیک های جسمی را به عنوان عوارض جانبی به همراه دارند.

روان درمانی:

از مهم‌ترین و موثر‌ترین درمان‌های شناختی، طرحواره درمانی، گروه درمانی و درمان شناختی_رفتاری CBT می‌باشد.

مطالب مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بستن