اختلالاتاختلالات مصرف مواد و اختلالات اعتیادی

اختلال مصرف مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب

Sedative , hypnotic , anxiolytic use disorder

همانطور که از نامشان پیداست، داروهای آرام‌بخش برای آرام‌کردن اعصاب و ایجاد آرامش ذهنی، داروهای خواب‌آور برای به خواب بردن و داروهای ضداضطراب برای کاهش اضطراب به کار می‌روند؛ اما هر سه می‌توانند وظایف یکدیگر را نیز به عهده گیرند. به همه این داروها، tranquillizers یا مسکن نیز گفته‌می‌شود.

مصرف مرتب انواع مختلف داروهای آرام‌بخش و خواب‌آور و ضداضطراب ممکن است منجر به اعتیاد شود و فرقی نمی‌کند که این مواد به صورت قانونی، از طریق تجویز دارویی یا به طور غیرقانونی و در خیابان خریداری شود. سندروم تحمل و سمپتوم‌های پرهیز بیانگر اعتیاد است و اعتیاد زمانی تایید می‌شود که فرد، فعالیت‌های مهم زندگی خود را مورد غفلت قرار دهد تا بتواند مواد را به دست آورد. همچنین مقادیر بالای این مواد ممکن است مرگبار باشد.

ملاک های تشخیص اختلال مصرف مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب :

(حداقل دو مورد زیر باید در طول یک سال دیده‌شود.)

  • مصرف مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب اغلب در مقادیر زیاد یا ظرف مدت طولانی‌تر از آنچه موردنظر بوده.
  • وجود میل مداوم یا تلاش‌های ناموفق برای کاهش یا کنترل‌کردن مصرف مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب.
  • صرف وقت زیاد برای فعالیت‌های لازم برای به‌دست‌آوردن مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب ، مصرف یا بهبود از تاثیرات آن.
  • هوس یا میل شدید به مصرف مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب.
  • مصرف مداوم مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب با وجودداشتن مشکلات مکرر اجتماعی یا میان‌فردی که در اثر تاثیرات این مواد ایجاد یا تشدید می‌شود.
  • مصرف مکرر مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب به ناتوانی در برآورده‌کردن تعهدات نقش عمده در محل کار، مدرسه یا خانه منجر می‌شود.
  • رهاشدن یا کاهش فعالیت‌های مهم اجتماعی، شغلی یا تفریحی به علت مصرف مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب.
  • مصرف مکرر مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب در موقعیت‌هایی که از لحاظ جسمانی در خطرند.
  • ادامه‌ دادن به مصرف با وجود آگاهی از داشتن مشکل جسمانی یا روان‌شناختی مداوم یا عودکننده که احتمالا در اثر مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب ایجاد یا تشدید شده‌است.
  • سندروم تحمل، به صورتی‌که توسط هر یک از موارد زیر تعیین می‌شود:
  1. نیاز به مقادیر بسیار بیشتر مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب برای دستیابی به مسمومیت(مستی) یا تاثیر مطلوب.
  2. استفاده مستمر از یک مقدار معین و همیشگی مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب تاثیر بسیار کمتری دارد..
  • سندروم پرهیز، به صورتی‌که توسط هر یک از موار زیر آشکار می‌شود:
  1. دارابودن معیارهای ویژه سندروم پرهیز از مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب.
  2. مصرف تریاک برای اجتناب از سمپتوم‌های سندروم پرهیز از مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب.

علل بروز اختلال مصرف مواد آرام‌ بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب :

علل اعتیاد به مواد را باید از دیدگاه رشدی مورد بررسی قرار داد؛ زیرا اکثر افرادی که مبتلا به این اختلال هستند از سه مرحله مصرف آزمایشی، مصرف مرتب و سوء مصرف عبور می‌کنند. علل در هر مرحله متفاوت است که در ذیل به آن می‌پردازیم:

علل مصرف آزمایشی: در دسترس بودن مواد، قانونی‌بودن و قیمت آن، مصرف مرتب ماده توسط سایر اعضای خانواده، محیط خانوادگی پرتنش و مشکل‌دار، تاثیر دوستان و رسانه‌های عمومی.

علل مصرف مرتب: اثر تغییرات خلقی، خوددرمانی برای کاهش تنش‌ها، انتظارات بلندمدت و باور به اینکه این ماده در آینده تاثیر مفیدی خواهدگذاشت و تفاوت‌های فرهنگی نیز در این مسئله موثر است.

سوءمصرف و اعتیاد: عوامل ژنتیکی و وراثتی، نقص‌های شناختی مانند نقص انگیزشی، اختلالات ذهنی و فقر که بدون شک از مهم‌ترین عوامل اجتماعی به شما می‌رود.

درمان:

روان درمانی:

درمان اختلال مصرف مواد آرام بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب در سطوح مختلف همراه با شیوه‌های درمان متنوع بررسی می‌شود. این درمان‌ها شامل مشاوره در مورد مسائل بهداشتی و سلامت، حمایت اجتماعی، خدمات بدون ثبت‌نام برای مصرف‌کنندگان مواد و برنامه‌های درمانی استانداردشده. گروه‌های خودیاری در خدمات اجتماعی بسیار موثر واقع می‌شود و همینطور می‌توان از مرکز بازپروری مسکونی(اسکان شبانه‌روزی)، رفتاردرمانی، بیزاری‌درمانی، آموزش خود_کنترلی درمانی، درمان‌های شناختی_رفتاری(CBT) و خانواده‌درمانی بهره برد.

همچنین نوعی روان‌درمانی به نام درمان با مواد جایگزین وجود دارد که در آن موارد شدید سوءمصرف مواد را با جایگزین کردن یک ماده ضغیف‌تر که آثار مخرب کم‌تری دارد، انجام می‌شود.

دارو درمانی:

برای درمان اختلالات مصرف مواد مانند اختلال مصرف مواد آرام بخش ، خواب آور یا ضد اضطراب ، می‌توان از داروها به شیوه‌های مختلف استفاده کرد؛ به عبارت دیگر برای درمان اعتیاد به بعضی مواد می‌توان از بعضی مواد دیگر استفاده کرد؛ این نوع درمان‌ها، مسمومیت‌زدایی نامیده‌می‌شود. بیشترین داروهایی که در این راستا استفاده می‌شوند، داروهای آنتاگونیست، آنتابیوز هستند.

مطالب مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بستن