اختلالاتاختلالات عصبی_شناختی

اختلال دلیریوم یا روان آشفتگی

Delirium Disorder

اختلال دلیریوم از طیف اختلالات عصبی-شناختی می‌باشد. افرادی که دستخوش دلیریوم ( روان آشفتگی ) می‌شوند، اختلالاتی را در توجه و آگاهی خود تجربه می‌کنند. نشانه‌ها ناگهان پدیدار می‌شوند و در مدت زمانی که آن‌ها این اختلال را دارند، نوسان می‌کنند.

DSM-IV-TR اختلال دلیریوم را برحسب اختلال «هوشیاری» تعریف کرده‌بود، اما با توجه به ماهیت مبهم اصطلاح هوشیاری، DSM-5 از ملاک اختلال در توجه یا آگاهی استفاده می‌کند.

اساس این اختلال را حالت سردرگمی یا اختلال در پردازش شناختی تشکیل می‌دهد که بر حافظه، تشخیص موقعیت، عملکرد اجرایی، توانایی استفاده از زبان، ادراک دیداری و یادگیری تاثیر می‌گذارد. برای اینکه فرد مورد تشخیص دلیریوم قرار بگیرد، باید این تغییرات در هوشیاری یا آگاهی را در مدت زمان خیلی کوتاه، ظرف چند ساعت یا چند روز، نشان دهد و به نوسان کردن در طول روز گرایش داشته باشند. سرانجام اینکه، یک اختلال جسمانی عمومی باید موجب این اختلال شده‌باشد.

ملاک های تشخیص اختلال دلیریوم :

  • اختلال در توجه (یعنی کاهش توانایی هدایت کردن، متمرکز کردن و جابه‌جا کردن توجه) و آگاهی (کاهش جهت یابی در محیط)
  • این اختلال ظرف مدت زمان کوتاهی روی می‌دهد(معمولا چندساعت یا چند روز)، بیانگر تغییر از توجه خط پایه و آگاهی است، و در طول یک روز از نظر شدت نوسان می‌کند.
  • اختلال اضافی در شناخت(مثل کمبود حافظه، عدم تشخیص موقعیت، زبان، توانایی دیداری-فضایی با ادراک).
  • اختلالات در ملاک‌های اول و دوم با اختلال عصبی-شناختی دیگر از پیش موجود، ثابت شده، یا در حال شکل‌گیری بهتر توجیه نمی‌شود و در زمینه سطح شدیدا کاهش یافته‌ی برانگیختگی، مانند اغما روی نمی‌دهد.
  • شواهدی از سابقه، معاینه بدنی یا نتایج آزمایشگاه وجود دارد مبنی بر اینکه این اختلال پیامد فیزیولوژیکی مستقیم بیماری جسمانی دیگر، مسمومیت یا ترک مواد(یعنی، ناشی از سوء مصرف مواد مخدر یا دارو) یا قرار داشتن در معرض مواد سمی، یا ناشی از سبب شناسی‌های متعدد است.
پیشنهاد می‌شود:  اختلال ملال پیش از قاعدگی

علل بروز اختلال دلیریوم :

دلیریوم می‌تواند به دلایل مختلفی ایجاد شود که مسمومیت یا ترک مواد، وارد شدن صدمه به سر، تب بالا و کمبود ویتامین از جمله آن‌ها هستند. افراد در هر سنی می‌توانند دچار دلیریوم شوند، اما این اختلال در بیماران مسنی که به لحاظ جسمانی یا روانی بستری شده‌اند، مخصوصا بیمارانی که تحت عمل جراحی قرار گرفته‌اند و اختلال شناختی و نشانه‌های افسردگی از پیش موجود دارند، شایع‌تر است. علاوه بر سن، عوامل خطر برای دلیریوم ، سابقه قبلی سکته، زوال عقل، اختلال حسی و استفاده از داروهای متعدد تجویزی(چنددارویی) را شامل می‌شوند. افراد در معرض خطر ممکن است بعد از عفونت‌ها، احتباس ادرار یا استفاده از سوند، آب زدایی، فقدان تحرک و اختلالاتی که ضربان قلب را شامل می‌شوند، دچار دلیریوم شوند. تغییرات در انتقال‌دهنده‌های عصبی ممکن است در دلیریوم دخالت داشه‌باشند. هم چنین عفونت‌ها عامل ایجاد کننده دیگری هستند که از آن جمله میتوان به این موارد اشاره کرد: عفونت‌های تنفسی، سلولیت و دستگاه ادراری و عفونت‌های کلیه.

درمان:

متخصصان بالینی برای درمان دلیریوم از روش دارویی استفاده می‌کنند که در آن داروهای ضد روان پریشی را تجویز می‌کنند. روش استاندارد، استفاده از هالوپریدول است، اما متخصصان بالینی ممکن است از داروهای ضد روان پریشی(خارج از دستورالعمل) مانند رسپیریدون استفاده کنند. به نظر می‌رسد که این ترکیب در هشتاد و چهار درصد موارد، ظرف مدت چهار تا هفت روز، به برطرف کردن نشانه‌ها کمک می‌کند. با این حال، باتوجه به عواقب منفی بلندمدت احتمالی حتی دلیریوم درمان شده، متخصصان بالینی اقدامات خود را در جهت پیشگیری هدایت می‌کنند.

پیشنهاد می‌شود:  اختلال هرزه خواری

مطالب مشابه

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

بستن